आओ भारत बनाएं

 गरिमा से जो तना हुआ है, झुके नहीं वो भाल,
आओ हम सब मिल बनाएं, भारत को खुशहाल,
कितना सुन्दर है कितना प्यारा, ये देश हमारा,
हिन्दू, मुस्लिम, सिख, इसाई, सबकी आँख का तारा,
देश की एकता व अखंडता को रखे सदा संभाल,
गरिमा से जो तना हुआ है, झुके नहीं वो भाल,
निर्धनता का मिटा के अँधेरा, प्रगति की धुप फैलाएं,
उजड़े हुए गुलशनो को फिर से, हरा भरा बनाएं,
नाकाम कर दे, दुश्मनों की हर तुरुप चाल,
गरिमा से जो तना हुआ है, झुके नहीं वो भाल,
नफरत की आंधी को रोके, प्यार के फूल खिलाएं,
होली, ईद हो या क्रिसमस, बैसाखी, सब मिल जुल कर मनाएं,
चारो दिशाओं में बिखरा दें, खुशियों का गुलाल,
गरिमा से जो तना हुआ है, झुके नहीं वो भाल.

सौजन्य  :- www.kavyakosh.com 

जगाची भटकंती

- जगप्रसिद्ध पिरॅमिड इजिप्तमध्ये नाईल नदीच्या काठी आहे.
- अमेरिकेतील व्हेनिझुएला येथील एन्जल धबधबा जगातील सर्वात उंच धबधबा आहे.
- नेपाळ व तिबेटच्या सरहद्दीवर माऊंट एव्हरेस्ट जगातील सर्वात उंच पर्वतशिखर आहे.
- आफ्रिकेतील सहारा वाळवंट हे जगातील सर्वात मोठे वाळवंट आहे.
- रोम शहराला सात टेकड्यांचे शहर म्हटले जाते.
- पांढर्‍या हत्तीचा देश थायलंड.
- ग्रीनलंड जगातील सर्वात जास्त लांबीचे बेट.
- ब्राझीलमध्ये उष्ण कटिबंधीय गवताळ प्रदेशाला कॅम्पोज म्हणतात.
- दक्षिण अमेरिकेतील वृक्षहीन गवताळ प्रदेशाला प्रेअरीज म्हणतात.
- व्हिएन्ना (ऑस्ट्रिया) येथे आंतरराष्ट्रीय अणुऊर्जा कमिशनचे मुख्यालय आहे.
- ब्रुसेल्स (बेल्जियम) येथे युरोपियन इकॉनॉमी कम्युनिटीचे मुख्यालय आहे.
- मनिला (फिलीपाईन्स) येथे आंतरराष्ट्रीय तांदूळ संशोधन केंद्र आहे.

आली कोकण-गाडी दादा

लाल बत्ती हिरवी झाली, आली कोकण-गाडी
आली कोकण-गाडी दादा, आली कोकण-गाडी

ठाणे-मुंब्रा-कल्याणाची ओलांडुन खाडी
आली कोकण-गाडी दादा, आली कोकण-गाडी

जंक्शन आता मागे गेले, पनवेलीचे ठेसन आले
ओढ लावी कर्नाळ्याची हिरवीहिरवी झाडी

आपट्यापासून गाठिल रोहे, तयार ठेवा नारळ-पोहे
स्वागताला कोकणवासी सजले खेडोपाडी

कशासाठी पोटासाठी, कोकणपट्टी घाटासाठी
आगीनगाडी नागीन जैसी जाते नागमोडी

दर्यावरचा खाईल वारा, पिऊन घेइल पाउसधारा
बघताबघता मागे टाकील सावंताची वाडी

येथे डोंगर तेथे सागर, नारळ-पोफळ हिरवे आगर
कणखर काळ्या सह्याद्रीची थडथडणारी नाडी

सरता कोकण पुढती जाते, गोव्यासंगे जुळवी नाते
कर्नाटक अन्‌ केरळ-तामिळ प्रेमे यांना जोडी

कोकणवासी जनतेलाही भवितव्याची देते द्वाही
सुखी होऊ दे गावित-कोळी कष्टाळू कुळवाडी

शिंग तुतारी झडला ताशा, फळास आल्या अपुल्या आशा
कोकणच्या कैवारी नाथा, आशिर्वादा धाडी

गीत - वसंत बापट

सौजन्य:- http://shaileshchakatta.blogspot.in/2013/12/blog-post_4881.html

रामेठा अर्थात ‘दातपाडी’

 ‘दातपाडी’विषयी ऐकून हे एक निराळंच प्रकरण वाटलं. ही आहे झुडुपर्गीय वनस्पती. पुरुषभर उंचीची. जगभरात हिच्या साधारण पन्नासेक जाती आहेत. हिंदुस्थानात इथून तिथून एकच जात सापडते. आशिया आणि आफ्रिका खंडात आणि तशीच ती आपल्याकडे पश्चिम घाटात ही विपुल आहे. समुद्रसपाटीपासून १२०० ते २००० मीटर उंचीवर ती वाढते. डिसेंबरपासून मेपर्यंत तिला फुलं येतात. फूल पिवळे, झुपकेदार. फळांची साल पातळ. आत एकच बी. पाने चार बोटे लांब-अरुंद. लहान देठाची, लांबट भाल्यासारखी. टोकदार. 
रामेठा ही विषारी वनस्पती आहे. अर्थात तिच्यातला हा विषारीपणा स्व-संरक्षणासाठी असावा. हिच्या पानांचा चीक डोळ्याला लागल्यास इजा होते. खोडावरच्या सालीतल्या राळेमुळे कातडीवर फोड येतात. साल आणि पानं जहाल विषारी असल्याने मासेमारीकरता वापरतात. कागद निर्मितीत कच्चा माल म्हणून सालीचा उपयोग होतो.
आदिवासी जळणासाठी लाकूड म्हणून रामेठाचे लाकूड वापरतात. जळलेल्या लाकडाच्या कोळशावर आदिवासी बायका आकोटाची मिस्री भाजतात. त्यात या लाकडाची राख मिसळली जाते. अशी राखमिस्रीत मिस्री लावल्याने अनेक महिलांचे दात झिजलेत, पडलेत.आयुर्वेदात हिचा ‘दातपाडी’ म्हणून उल्लेख असल्याचे मित्राने सांगितले. रामेठामध्ये ग्लुको पायरीनोसासाईड, नायट्रोफिनाईल ही अल्कोलाईड (विषारी पदार्थ) आहेत. जाणकार आदिवासी हिची पाने सुजेवर किंवा मुक्या मारावर इलाज म्हणून लावतात. अस्थमा, अपचन यावर ही गुणकारी आहे. हिंदुस्थान आणि चीनमध्ये उपचार म्हणून तिच्या वापराला १०० वर्षांची परंपरा आहे. बाजारात विकायला नेताना आदिवासी लोक गुरांच्या अंगाला रामेठयाचा पाला चोळतात. त्यामुळे गुरं मस्त गुटगुटीत दिसतात.

- भाऊसाहेब चासकर

सौजन्य:- फुलोरा, सामना ०४०११४

नागपुरी सावजी चिकन

- प्रसाद पोतदार

  झणझणीत नागपुरी सावजी चिकन, पांढर्‍या वांग्याचे जळगावी भरीत. हलकी फुलकी तरीही तितकीच पौष्टिक ‘सोयाबीन’ मिश्रित ज्वारीची भाकरी... आई शप्पथ... पोट असं तुडुंब भरलं ना... आणि या सगळ्यावर पाचक सोलकडी, तोंड गोड करायला खरवस... अस्सल ‘मराठी’ फूड याशिवाय दुसरं काय असणार... पंचवीसव्या वर्षात पदार्पण करणार्‍या गोवा पोर्तुगीज आणि ‘दिवा महाराष्ट्राचा’मधली हीच तर खासीयत...
‘दिवा महाराष्ट्राचा’ हॉटेलच्या दरवाजातच एक बोर्ड आहे. कोल्हापूर शून्य किलोमीटर, गोवा शून्य कि.मी. याचा नक्की अर्थ बाहेर पडताना कळतो आणि पुढल्यावेळी ‘कुठं खायचं’ हेही ठरतं... कारण कोल्हापुरी पांढरा रस्सा हवा तर कोल्हापुरात कशाला जायचं? ‘दिवा’ आहे ना... जळगावी भरीत म्हणा, नागपुरी ठेचा म्हणा, कोकणातलं वालाचं भिरडं किंवा महाराष्ट्रातला मराठमोळा इतर कोणताही झणझणीत, चमचमीत पदार्थ खायचा असेल तर सरळ ‘दिवा’ महाराष्ट्रामध्ये शिरायचं... पेशवाई थाटात पोटभर जेवायचं आणि खूश व्हायचं...
तर गंमत नागपुरी सावजी चिकनची... नागपुरी तिखट... माणसाला सहज नाही परवडणारे. खोबर्‍याचा संबंध नाही... नुसतं तिखटजाळ... भगभगून जायला होईल.... पण इथं तेच चिकन त्यातला तिखटी उग्रपणा कमी करून हेल्थ कॉन्शस मुंबईकरांकरिता खास तेल कमी करून तयार होते; पण चवीत फरक अजिबात नाही... २१ मसाले चार-चार पाच-पाच तास मुरवले जातात चिकनमध्ये. मग कुठे मंद आचेवर शिजवायला घालतात... त्यामुळे डिश पुढे येते तेव्हा मन वासानेच भरून जाते. जळगावी भरीतही, त्याचीही तीच तर्‍हा... तिखटपणा कमी, जोडीला ज्वारीची भाकरी कडकच...
‘स्टार्टर’ला तर विचारूच नका... किती खायचे आणि नाही हे पोटाने ठरवायचे. कोलंबीची करंजी, खिम्याचे थालीपिठ, केळफुलाचा वडा यासारखे इतर अनेक मेनू आहेत... सुरुवातीला ते भूक वाढवतात आणि मग माणूस हातचं न राखता जेवतो... ‘तुडुंब झाल्यावरच उठतो... बिलाचं टेन्शन नसतं. ते ओ.के.च असतं... मनही खूष...
शाकाहारी-मांसाहारी... प्रत्येकासाठी वेगळं किचन... भांडी वेगळी... हिरवी भांडी व्हेजची. लाल भांडी नॉनव्हेजची... एखादी डिश आवडली नाही पहिल्याच घासात सरळ परत करायची... त्याचे बिल लावले जात नाही... ‘मराठी’ बोललात तर बिलात स्पेशल सूट. मालक प्रत्येक टेबलवर येऊन स्वत: भेटणार... आस्थेने चौकशी करणार, हवं नको पाहणार... ऑर्डर दिली पण आता नको तरीही ओ.के. उगाच चिडचिड नाही... बिलही नाही... एकूण काय ‘दिवा महाराष्ट्राचा’मधला प्रत्येक क्षण एन्जॉयेबल... खा आणि खात राहा... ‘दिवा महाराष्ट्राचा’ पेटवत राहा!
असं म्हणतात... माणसाला जिंकायचं असेल तर त्याला पोटभर खायला घाला... पोटातून हृदयात पटकन शिरता येते. आम्ही तेच करतो... दर्जा जपतो... तेवढीच माणुसकी-आपुलकीही जपतो.
- डॉ. सुहास अवचट

सौजन्य:- फुलोरा, सामना ०४०११४